Bộ trưởng Cao Đức Phát né trách nhiệm cá nhân 

Bộ trưởng Cao Đức Phát. Ảnh: N.T.

Là người cuối cùng đăng đàn chiều 15/6, phần chất vấn của Bộ trưởng Nông nghiệp, Cao Đức Phát nhẹ nhàng hơn cả so với 4 đồng cấp trước đó. Tuy nhiên nhiều câu hỏi đề cập đến trách nhiệm cá nhân của Bộ trưởng trước các vấn đề như sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc kích tăng trọng bừa bãi... đã không được ông trả lời thẳng thắn.

Đại biểu Vũ Minh Mão phản ánh tình trạng giá vật tư nông nghiệp tăng, giá lúa lại tăng chậm, nông dân không thiết tha với đồng ruộng. Ông đặt câu hỏi, giải pháp để ổn định giá vật tư nông nghiệp của Bộ Nông nghiệp là gì, có kế hoạch giảm thủy lợi phí không?

Bộ trưởng Phát dẫn ra một loạt con số cho thấy khả năng sản xuất vật tư nông nghiệp trong nước đáp ứng một phần rất nhỏ nhu cầu, phần lớn phải nhập ngoại.

Về thủy lợi phí, ông Phát cho hay, mỗi năm ngành thủy lợi thu 500 tỷ đồng, nhưng phải trả cho ngành điện và nuôi gần 20.000 công nhân. Chỉ một phần rất nhỏ dành cho duy tu bảo dưỡng. Theo ông, thời gian qua nhà nước mới đầu tư 11.000 tỷ đồng cho công trình thủy lợi, con số này còn quá nhỏ so với nhu cầu thủy lợi. "Nếu không thu thì ngân sách nhà nước phải bổ sung và cũng không có tiền duy tu", ông Phát nhấn mạnh.

Chưa hài lòng với câu trả lời này, đại biểu Mão hỏi thẳng, có chủ trương giảm thủy lợi phí hay không? Ý kiến Chính phủ thế nào? "Quan điểm của chúng tôi là ổn định chế độ thu thủy lợi phí, còn chưa tính tới việc giảm hay bỏ, vì thế cũng chưa báo cáo Chính phủ", ông Phát trả lời.

Nước ôzôn, nông dân nói chất lượng, tại sao Bộ không dùng?

Đại biểu Trần Việt Hùng đề nghị Bộ trưởng cho biết đến nay có bao nhiêu gia súc chết vì lở mồm long móng? Bộ có giải pháp nào để chống lại căn bệnh này? Ông Hùng đề nghị Bộ trưởng giải thích lý do không phổ biến rộng rãi nước ôzôn trong khi tiến sĩ Nguyễn Văn Khải khẳng định loại nước này chữa bệnh lở mồm long móng. Một số nông dân cũng cho biết nước ôzôn rất hiệu quả.

Bộ trưởng Phát thông báo đến nay cả nước có 20.000 lợn và hơn 1.000 trâu bò bị tiêu hủy vì lở mồm long móng. Bộ Nông nghiệp đã thực hiện một loạt giải pháp phòng chống, tuyên truyền cho nông dân hiểu rõ mức độ nguy hiểm cũng như cách phòng chống; Tuy nhiên, ông Phát cũng nêu ra khó khăn là không thể tiêm toàn bộ cho 5,5 triệu bò, 3 triệu trâu, 27 triệu lợn vì sẽ ngốn tới 400-500 tỷ đồng.

Về việc sử dụng nước ôzôn, ông Phát cho hay, cơ quan chuyên môn đã báo cáo nước này chỉ có tác dụng sát trùng bề mặt. Tác dụng diệt virus ở trong tế bào chưa được xác định. Tuy nhiên, ông Phát cũng khẳng định đã chỉ đạo Trung tâm kiểm nghiệm của Bộ làm rõ hiệu quả diệt virus trong tế bào của nước ôzôn.

Trách nhiệm cá nhân của bộ trưởng đến đâu?

Đại biểu Trần Thị Thanh Huyền phản ánh tình trạng sử dụng thuốc kích thích tăng trọng trong chăn nuôi gia súc rất phổ biến. "Với tư cách là người đứng đầu ngành nông nghiệp, Bộ trưởng nhìn nhận trách nhiệm của mình như thế nào? Có hay không tình trạng buông lỏng quản lý", bà Huyền đặt câu hỏi.

Bộ trưởng Phát thừa nhận việc sử dụng chất kích thích trong chăn nuôi gia súc, dùng thuốc bảo vệ thực vật trái phép trong trồng trọt là vấn đề rất đáng lo ngại và ngành đang quyết tâm giải quyết. Ông Phát trấn an đại biểu rằng hiện nay đã có hành lang pháp lý giải quyết vấn đề này. Về phía bộ đã và đang khuyến khích nông dân phát triển mô hình chăn nuôi, trồng trọt tập trung, đảm bảo an toàn.

"Chúng tôi thường xuyên mở các đợt kiểm tra việc sử dụng hóa chất trong nông nghiệp. Gần đây có thông tin sử dụng chất kích thích trong chăn nuôi, tôi đã chỉ đạo Cục chăn nuôi kiểm tra", ông Phát nói. Tuy nhiên, phần cốt lõi nhất là trách nhiệm cá nhân của Bộ trưởng đã không được đề cập. Ông Phát nói chung chung: "Đây là trách nhiệm của chúng tôi và sắp tới sẽ phải làm quyết liệt hơn nữa".

Liên quan đến trách nhiệm cá nhân Bộ trưởng, đại biểu Nguyễn Ngọc Trân đặt vấn đề: "3.000 tỷ đồng đầu tư cho dự án thủy lợi Nam Cà Mau và Bắc Cà Mau, nếu không hiệu quả, bộ trưởng nhận trách nhiệm như thế nào?".

Ông Phát cho rằng, 2 dự án này đều do UBND tỉnh Cà Mau chủ trì. UBND tỉnh chỉ xin ý kiến của Bộ về dự án Bắc Cà Mau. "Tuy nhiên, với trách nhiệm là cơ quan quản lý nhà nước, Bộ đã thường xuyên theo dõi, và có ý kiến về mặt chuyên môn. Bộ sẽ chịu trách nhiệm trước Chính phủ và Quốc hội về phần trách nhiệm này nếu dự án đổ vỡ", ông Phát cam kết.

Trong 1 giờ đăng đàn, Bộ trưởng Phát đã đối thoại trực tiếp với 7 đại biểu. 5 ý kiến còn lại, ông sẽ trả lời bằng văn bản.

Sáng mai, Bộ trưởng Mai Ái Trực sẽ là người đầu tiên đăng đàn Quốc hội, kế đó là đến Bộ trưởng xây dựng Nguyễn Hồng Quân, Bộ trưởng Thủy sản Tạ Quang Ngọc.

Hồng Khánh