Ea Sola Nguyễn Thủy: 'Hạnh phúc được giữ tiếng cha ông'

Biên đạo múa Ea Sola Nguyễn Thủy.

Với vở hát múa "Hạn hán và cơn mưa" trên sân khấu Việt Nam từ năm 1996, đạo diễn - biên đạo Ea Sola Nguyễn Thủy đã gây ấn tượng mạnh cho khán giả. Sau đó với ba vở "Ngày xửa ngày xưa", "Thế đấy - thế đấy", "Khúc cầu nguyện", chị đã khẳng định phong cách của mình.

- Đạo diễn Ea Sola lâu nay "ẩn tích" nơi đâu?

- Có lẽ khi nghĩ đến thế giới nghệ thuật, khán giả Việt Nam còn nhiều tưởng tượng lan man. Trong khi, thế giới này, ngày càng gánh nhiều vất vả hơn, ít được lãng mạn và phải đấu tranh. Còn tôi, lâu nay, tôi "ẩn tích" xa sân khấu, trong một đời sống bình thường. Trên một con đường im lặng hơn và từ từ hơn.

So với tốc độ nhanh của mọi người, so với cách sống của những thành phố lớn, tôi có niềm sung sướng bởi mình đã sống "lạc hậu". Điều này, mang lại cho tôi, ít nhất, một khoảng cách để nhìn lại chính mình, và xa hơn, nhìn quanh tôi. Bốn năm nay, tôi không sáng tác cho sân khấu, nhưng tôi vẫn làm việc. Như Hercule, tôi dọn chuồng ngựa. Trên một đống ngổn ngang đầy những kỷ niệm. Vậy đấy, tôi vừa dọn xong. Suốt thời gian ấy, tôi nghe ngoài kia, nhiều những tiếng ồn. Con người đang vất vả hơn. Tất nhiên, ngoại trừ những người giàu. Tôi tự vấn mình, lý do gì làm người ta vất vả hơn vậy. Tôi thấy chúng ta đã thay đổi lớn. Đời sống không thể như trước nữa rồi.

- Chị dự định nối lại như thế nào với "con đường Việt Nam" mà chị đã khởi đầu một cách rất riêng?

- Tôi có bao giờ cắt đứt "con đường Việt Nam" đâu, để mà phải nối lại. Theo tôi, dừng lại công việc một thời gian không phải là kết thúc. Hơn thế, nó hết sức quan trọng, khó lắm, nhưng tuyệt đối cần thiết. Theo tôi, ít nhiều bổn phận của nghệ sĩ, không chỉ để giúp khán giả giải trí, mà còn là sự nhắc nhở đến cái đẹp, đến giá trị thơ ca, đến chất lượng tinh thần. Tức là chất lượng của thái độ trong đời sống, đối với ta và với quanh ta. Ta không thể cho phép điều này biến mất. Xã hội nào cũng phải có một nền văn hóa đầy đủ, để có thể phát triển mạnh. Không chỉ kinh tế mới có thể làm mạnh lên một đất nước. Vậy, nếu có sự "nối tiếp", ngoại trừ sự sáng tạo riêng của tôi, có lẽ, tôi mong được hợp tác cùng những cơ quan nhà nước, những cộng sự, để bảo tồn mạnh mẽ hơn tiếng xưa của cha ông. Nếu được vậy, thì tôi hạnh phúc.

- Thời gian qua, chị quan tâm những gì đến nghệ thuật múa VN?

- Thời gian qua, tôi thấy xuất hiện một số những công việc mới, của sân khấu múa Việt Nam. Nghệ sĩ múa có khá hơn nhiều, song song lại có những biên đạo mới cũng rất thú vị. Đó là điều đáng mừng, không thể không có, mà cũng là điều tự nhiên của một xã hội lành mạnh. Để được như vậy là do nhiều người, nhiều cơ quan đã quan tâm tới. Nói chung, bộ phận nào trách nhiệm đó, nhưng đối với tôi, trách nhiệm trực tiếp, lớn nhất thuộc về người nghệ sĩ. Sự quan tâm của tôi, là thái độ của nghệ sĩ, của tác giả. Anh chạy theo cái mới, anh đi tìm cái lạ để thu hút ai, để làm cái gì. Công việc của một biên đạo, trước tiên và sau cùng, là công việc đối với tác phẩm. Sự nhìn nhận của xã hội là một chuyện khác. Tất nhiên, được xã hội công nhận là một điều an ủi, nhưng anh không thể chỉ vì điều đó. Nếu không, anh sẽ chết sớm.

- Sắp tới trong Duyên Dáng Việt Nam 14, chị sẽ xuất hiện thế nào để vẫn là một Ea Sola không thể lẫn với người khác?

- Tôi lẫn với biết bao người khác. Tóc đen, da vừa trắng vừa vàng, suy dinh dưỡng khi còn bé, nên không được cao lắm, cũng như đa số mọi người. Rất quý Bác Hồ, rất quý người bộ đội, rất quý dân ta, rất quý người chân chất, rất muốn có nhà của riêng mình, rất hay hát. Cần ăn cơm, cần ăn mắm, cần có canh, có rau. Và thường hay nói, rồi đâu cũng sẽ vào đấy cả. Tôi lẫn cùng mọi người thôi. 

- Nếu được nói điều gì đó thật riêng tư, chị sẽ nói gì?

- Mong bạn không buồn, mong bạn khỏe mạnh, mong bạn lấy chút thời gian cho riêng mình. Mong bạn lắng tai nghe thời gian, nghe giây phút. Bạn có nghe không? Bạn cứ theo lời tôi nói nha, bạn thở ra nhẹ nhàng, nhắm mắt cũng được, mà mở mắt cũng được, tôi đang chuẩn bị cho bạn một bông sen cổ xưa, rồi tôi sẽ gọi chim về, để hát trong vườn hoa này chỉ cho riêng bạn. Đừng quên, bạn thở ra nhẹ nhàng. Bạn hít vào, bạn thở ra. Bạn tập trung đến cơ thể của mình, cái vai, cái lưng, cái bụng của bạn... Cái đầu, cái tai, bàn tay, bàn chân... Bạn hãy lấy một chút thời gian cho riêng mình, một phút cũng được, mà 7 phút càng tốt. Mỗi một ngày như vậy bạn nhé.

(Theo Thanh Niên)