'Hãy biết tin vào lớp nhà văn trẻ'

"Rất nhiều người trong chúng ta ở đây không biết tuổi hai mươi viết gì. Thậm chí, nếu được yêu cầu nêu ra 5 cây bút trẻ ở tuổi này khó ai kể được, không phải vì không có cây bút nào mà vì chúng ta không quan tâm", nhà thơ quân đội Trần Anh Thái phát biểu trong Đại hội nhà văn lần 7, khai mạc ngày 24/4.

Người nghe ngẫm được nhiều điều từ phát biểu của nhà thơ Trần Anh Thái. Anh đã thẳng thắn bày tỏ suy nghĩ của mình về hiện trạng của Hội nhà văn hiện nay: "Vài năm gần đây, chúng ta có thể thấy sự già đi nhanh chóng của Hội. Tuổi trung bình của các hội viên mỗi năm một tăng, với tỷ lệ trung bình là xấp xỉ 60. Hội viên trẻ nhất là Nguyễn Thị Ngọc Tư, năm nay 29 tuổi thì cũng tạm gọi là "quá lứa" trẻ rồi. Ở tuổi gần 60 ngày xưa người ta đã chuẩn bị làm lễ lên lão. Và phần lớn trong chúng ta ở đây không có khả năng tiếp nhận các sáng tác trẻ. Nhiều cây bút thường xuất hiện trên văn đàn, vẫn được xếp vào lớp trẻ nhưng đến nay đã xấp xỉ tuổi 40".

Sự không tiếp nhận ấy theo nhà thơ Anh Thái có nhiều lý do nhưng có nguyên nhân sâu xa là "chúng ta không tin họ".

Các nhà văn trao đổi bên hành lang đại hội. Ảnh: M.Đ.

Nhà thơ Lâm Thị Mỹ Dạ cho rằng: "Riêng tôi luôn có niềm tin vào họ, không chỉ là những Phan Triều Hải, Nguyễn Thị Châu Giang, Nguyễn Ngọc Tư mà cả những người trẻ hơn thế. Có điều ta phải kiên nhẫn và biết chờ đợi họ, không có quả nào có thể chín nhanh, chín ép, và các cây bút trẻ cũng đang loay hoay tìm cho mình hướng đi riêng. Có thể, sáng tác của họ chưa nối liền mạch với những sáng tác của thế hệ trước nhưng rất cần cho họ có niềm tin. Và hãy khẳng định niềm tin ấy bằng cách trao cho họ những trọng trách để sức trẻ gánh vác. Tuy nhiên, sức viết trẻ cũng không đồng nghĩa với tuổi trẻ. Những người đã ở tuổi xấp xỉ 40 mà có sức sáng tạo dồi dào, thì đó chính là lực lượng làm nên diện mạo văn học".

Nhà văn Đình Chính đề nghị, hãy bắt đầu từ những công việc cụ thể của đại hội. Nhìn lại danh sách những nhà văn được đề cử xem người trẻ chiếm số lượng bao nhiêu? Trong số gần 700 hội viên của Hội nhà văn, các cây bút chưa tới tuổi 40 chiếm chưa đến 70 người và ghế trong Ban chấp hành mới dành cho họ được bao nhiêu. Tại sao trong danh sách vẫn có những người đã quá già, ngoài 70, có những người không đủ sức đến dự đại hội, vậy thì làm sao có thể thay mặt để cất lên tiếng nói bảo vệ quyền lợi hàng trăm hội viên khác. Nếu tin tưởng ở người trẻ, trao cho họ những trách nhiệm xứng đáng, tôi nghĩ họ sẽ có những sáng tạo và hoạt động hiệu quả.

Sau ngày họp chính thức đầu tiên của Đại hội, các đại biểu sẽ chọn ra 15 gương mặt trong danh sách 67 nhà văn, nhà phê bình được đề cử để bầu vào ban chấp hành nhiệm kỳ 7. 

Hà Anh