Nga - Mỹ bàn về giải trừ vũ khí hạt nhân

Tên lửa SM-3 do Hải quân Mỹ phóng trên Thái Bình Dương. Ảnh: Reuters.

Washington và Matxcơva đang có cuộc thảo luận quan trọng đối với an ninh toàn cầu, về việc thay thế một hiệp ước có từ thời Chiến tranh Lạnh bằng một thỏa thuận mới nhằm giảm kho vũ khí hạt nhân chiến lược của đôi bên.

Vấn đề Hiệp ước Cắt giảm Vũ khí Chiến lược (START) là một phần quan trọng trong nỗ lực của Tổng thống Mỹ Barack Obama nhằm tái khởi động mối quan hệ với Nga. Kết quả của quá trình đàm phán này sẽ có ảnh hưởng sâu rộng đến an ninh của cả thế giới.

Được ký kết năm 1991, SATRT đưa đến việc cắt giảm mạnh kho vũ khí hạt nhân của Mỹ và Nga, và được coi là hòn đá tảng trong kiểm soát vũ khí chiến lược của thế giới. Hiệp ước này hết hạn hiệu lực vào tháng 12.

Phát ngôn viên ngoại giao Nga Igor Lyakin-Frolov cho biết đàm phán sẽ diễn ra trong ba ngày, từ 19 đến 21/5 tại thủ đô Nga. Ông cũng thêm rằng sẽ không có nhiều thông tin về nội dung đàm phán được công bố.

"Theo thỏa thuận giữa hai bên, nội dung đàm phán sẽ là bí mật, và chỉ có thể được công bố vào cuối cuộc đàm phán", ông nói.

Điểm mấu chốt trong thương thảo lần này là định mức giới hạn số lượng đầu đạn và việc cân nhắc xem thỏa thuận mới có điều chỉnh số lượng các máy bay ném bom chiến lược và tên lửa hạt nhân hay không.

Ba ngày thảo luận này là phần chính thức của tiến trình đàm phán quan trọng, trước đó hai bên đã có nhiều cuộc gặp để khởi động. Nếu đàm phán đạt kết quả tích cực, sẽ là tiền đề tốt và có tác dụng bắt đầu hàn gắn mối quan hệ song phương, trước khi Tổng thống Mỹ Obama đến Nga gặp tổng thống nước chủ nhà Medvedev.

Đối với Nga, cuộc thảo luận bí mật này cũng có tầm quan trọng đặc biệt, bởi nó mang ý nghĩa về sự cân bằng về chiến lược giữa hai nước, trong bối cảnh Nga đang tìm cách khẳng định vị thế lớn hơn trên trường quốc tế.

Trước khi bắt đầu đàm phán, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov nói ông hy vọng sẽ có "kết quả tốt", nhưng cũng thận trọng cảnh báo rằng đôi bên có thể bất đồng vì hệ thống đánh chặn tên lửa mà Mỹ định triển khai ở châu Âu.

"Chúng tôi tin rằng hiệp ước START không thể được bàn thảo một cách đơn lẻ", Lavrov nói. "Nó phải phản ánh các vấn đề của an ninh toàn cầu, các mối quan tâm về an ninh của Nga, và điều đó có nghĩa là chúng ta cần làm rõ tình hình đối với hệ thống lá chắn tên lửa".

Nga phản ứng dữ dội trước kế hoạch triển khai hệ thống đánh chặn của Mỹ tại châu Âu, bao gồm các tên lửa và trạm radar ở Ba Lan và Czech.

Trong khi đó Mỹ muốn đặt chủ đề lá chắn ra ngoài các cuộc thương thảo về SATRT, lấy lý do hệ thống này không nhằm vàoNga, mà chỉ để đối phó với các nước như Iran.

Xem thêm: Các hiệp ước giữa Nga và Mỹ về vũ khí hạt nhân

T. Huyền (theo AFP, BBC)