Chính trị gây rạn nứt nhà Sukarno (1)

Bà Sukmawati.

Tháng 12 năm ngoái, 3 chị em con gái của cố tổng thống Indonesia Sukarno họp mặt lần đầu tiên trong năm. Nhưng cuộc đoàn tụ không diễn ra ở ngôi nhà của tổ tiên, hay thậm chí ở nhà hàng ưa thích nào đó. Uỷ ban bầu cử Indonesia đứng ra tổ chức việc này.

Đó là cuộc hội ngộ của lãnh đạo hơn hai chục chính đảng Indonesia đủ điều kiện đua tranh trong tổng tuyển cử, sẽ diễn ra ngày 5/4. Rachmawati và Sukmawati Sukarnoputri mỉm cười, ôm nhau rồi nói chuyện phiếm trước các máy quay sau khi nhận thẻ số dành cho đảng của mình trong cuộc bầu cử. Nữ Tổng thống Megawati Sukarnoputri, chị cả trong gia đình, nhặt lấy số của đảng mình và bỏ đi ngay, không nói một lời nào với cả hai em gái.

Bà Megawati Sukarnoputri.

Không hề có dấu hiệu nào của tình đoàn kết gia đình. Sự kiện này đã làm bùng lên cuộc chiến chính trị chia rẽ gia đình danh tiếng và quyền lực nhất quốc gia nghìn đảo. Từng một thời được mệnh danh là "Những thiên thần của Sukarno", do sự mềm mại và tươi vui mà 3 cô bé mang lại cho dinh tổng thống khi xưa, 3 chị em giờ đây vấy bùn lên nhau và cạnh tranh vị thế trong tổng tuyển cử tới. Mỗi người đều muốn mình là người thừa hưởng di sản chính trị của cha.

"Tôi chẳng biết nói thế nào về tình trạng này nữa. Có lẽ đây là khía cạnh đặc biệt trong gia đình tôi. Chúng tôi rất dân chủ", Guruh Sukarnoputra, con trai thứ nhà Suharto nói vẻ phiền muộn. Là một vũ công nổi tiếng, Guruh đứng về phía bà Megawati trong mối mâu thuẫn gia đình, và đang chạy đua vào quốc hội với tư cách là ứng viên đảng của tổng thống - đảng Dân chủ Đấu tranh (PDI-P). Guruh tin rằng cha ông sẽ rất buồn lòng nếu phải nhìn thấy sự rạn nứt ngày càng sâu trong gia đình. Cố tổng thống Sukarno qua đời năm 1970. "Tôi biết cha sẽ buồn, bởi điều quan trọng nhất đối với ông là đoàn kết", Guruh thở dài. "Chúng ta có thể có cách nghĩ và quan điểm khác nhau, nhưng vẫn cần đoàn kết".

Bà Rachmawati Sukarnoputri.

Với công chúng, sự tranh chấp giữa 3 chị em xoay quanh vấn đề ai là hiện thân tầm nhìn chính trị của người cha. Sukarno là một tượng đài lớn của lịch sử Indonesia: Lãnh tụ cuộc đấu tranh chống thực dân Hà Lan, ông đóng vai trò quan trọng trong sự hình thành nhà nước Indonesia và sau đó trở thành tổng thống. Cho đến tận bây giờ, tư tưởng dân tộc và những câu khẩu hiệu vì dân của ông vẫn vang vọng khắp quần đảo.

Nhưng bên trong, các thành viên gia đình thừa nhận rằng chính sự ghen tỵ cá nhân và máu ganh đua là nguyên nhân mâu thuẫn. Mặc dù những điều này cũng là bình thường trong các gia đình khác, nhưng nó đã thổi mạnh lên làn sóng những lời chỉ trích cá nhân bà Megawati, tạo ra thêm những thách thức với tổng thống, bên cạnh sự cạnh tranh khốc liệt của các đảng Hồi giáo và dân tộc vốn có thế lực mạnh hơn nhiều so với hai đảng mà các em gái bà lãnh đạo.

"Megawati không có tầm nhìn", Rachmawati 53 tuổi, em gái tổng thống, phê phán. Hồi năm ngoái, Rachmawati cho hay bà quá chán ngán chính quyền đương nhiệm đến mức phải lập đảng riêng để hạ bệ chị mình. "Tôi tức giận bởi bà ấy mang tên Sukarno và lợi dụng biểu tượng của cha, nhưng không thực hiện các chính sách của người. Tôi cần phải phản đối bà ấy", Rachmawati nói.

Hai em gái của Megawati cho rằng bà hầu như đã phớt lờ những lời dạy của ông Sukarno, đó là tự chủ trong chính trị, kinh tế và văn hoá. Họ đánh giá Tổng thống đã để hàng triệu người nghèo Indonesia khốn khổ vì các thế lực kinh tế nước ngoài, chính quyền không tạo được việc làm và đầy mạnh kinh tế để giúp dân thường.

Cũng như những người chỉ trích khác, hai em gái của Megawati cho rằng chị mình chưa làm hết những việc cần làm để tước đặc quyền của các thể chế chính trị và quân sự - lực lượng được coi là đang hút máu đất nước Indonesia bằng tham nhũng, móc ngoặc và thói bao che, gia đình trị.

"Bà ấy không mạnh tay trấn áp tham nhũng. Tôi thật thất vọng", em gái út Sukmawati 52 tuổi nhận xét. Bà Sukmawati đã khôi phục cỗ xe chính trị của người cha - đảng Dân tộc Indonesia, nhằm đẩy bà Megawati khỏi ghế quyền lực.

Còn tiếp

T. Huyền (theo FEER)