Nga 'chưa rút quân khỏi Gruzia'

Một phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Nga hôm 17/8 phủ nhận tin cho rằng, binh sĩ của họ đang rút khỏi khu vực ly khai Nam Ossetia như lời một chỉ huy quân tiền phương nói trước đó.
> Nga ký thỏa thuận ngưng bắn / Gruzia tan giấc mộng phương Tây

Một binh sĩ Nga đọc tạp chí ngay trước chiếc xe tăng đang án ngữ lối vào thành phố Gori, Gruzia. Ảnh: AFP.

Quan chức giấu tên Bộ Quốc phòng Nga khẳng định, họ mới "đang cân nhắc" việc rút quân chứ chưa thực sự bắt đầu tiến trình này ở Nam Ossetia. Trước đó ít giờ, thiếu tướng Vyachislav Borisov, tư lệnh quân tiền phương Nga tại Gruzia, nói với các hãng tin phương Tây rằng, một số binh sĩ tại Nam Ossetia đang bắt đầu rút về nước và được thay thế bằng lực lượng gìn giữ hòa bình.

Theo lời tướng Borisov, bản kế hoạch rút quân đã được Tổng thống Nga Dmitry Medvedev phê chuẩn và đang được thực thi. Ngoài ra ông không tiết lộ thêm chi tiết liên quan. Hãng thông tấn Nga Itar-Tass cũng dẫn một nguồn tin giấu tên từ Bộ Quốc phòng nước này cho biết, các đơn vị quân đội không thực sự cần thiết đang rời Nam Ossetia.

Nhưng Bộ trưởng Nội vụ trong chính phủ ly khai Nam Ossetia là Mikhail Mindzayev thì khẳng định, quân Nga vẫn ở nguyên vị trí tại khu vực này và chưa hề rút đi. Tuần trước, Nga đã đổ hàng trăm xe tăng cùng hàng nghìn binh sĩ vào Nam Ossetia và nhanh chóng đẩy lui quân Gruzia sau những cuộc giao tranh dữ dội, khiến 70% nhà cửa ở thủ phủ Tskhinvali bị hư hại.

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov thì nhấn mạnh, việc quân Nga rút khỏi Gruzia phụ thuộc vào các biện pháp an ninh bổ sung cho lực lượng gìn giữ hòa bình. Ông nói thêm rằng, Tổng thống Medvedev đã ra lệnh thực hiện triệt để thỏa thuận hòa bình đạt được trước đây và áp dụng "những biện pháp an ninh bổ sung" nhằm bảo vệ người Nam Ossetia.

Trước đó vào hôm qua, Tổng thống Nga Dmitry Medvedev đã ký vào thỏa thuận ngưng bắn, một ngày sau khi người đồng cấp Gruzia là Mikhail Saakashvili có động thái tương tự. Nội dung quan trọng nhất của thỏa thuận này là quân Nga và Gruzia rút về vị trí cũ như trước khi chiến tranh nổ ra, nhưng vẫn cho Nga quyền tuần tra giới hạn bên trong lãnh thổ Gruzia.

Thỏa thuận ngưng bắn với chữ ký phê chuẩn của lãnh đạo hai nước là bước đi dứt khoát, tiến tới chấm dứt hoàn toàn cuộc giao tranh. Trong khi đó, người tị nạn cũng đang trở về thủ phủ Tskhinvali của Nam Ossetia. Lần đầu tiên trong những ngày qua, trên đường phố Tskhinvali số lượng xe hơi đã nhiều hơn số xe tăng và xe bọc thép chở quân.

Ngoài hai vùng ly khai Nam Ossetia và Abkhazia, quân đội Nga còn đang được triển khai sâu trong lãnh thổ Gruzia, đặc biệt là dọc tuyến xa lộ đông-tây huyết mạch của nước này. Việc quân Nga kiểm soát các thành phố dọc con đường này, trong đó quan trọng nhất là thành phố Gori cách thủ đô Tbilisi 80 km, đã khiến đất nước Gruzia bị chia cắt làm đôi.

Hiện Nga vẫn chưa đưa ra thời gian biểu cụ thể cho việc rút quân khỏi Gori. Xe tăng và xe bọc thép chở quân Nga hiện diện khắp nơi bên trong cũng như vùng ngoại ô thành phố có vị trí chiến lược này. Gori nằm cách biên giới Nam Ossetia 25 km vốn là nơi Gruzia hội quân để đánh úp Nam Ossetia đêm 7/8 vừa qua, hành động làm bùng nổ cuộc chiến.

Bản đồ chiến sự Nga - Gruzia. Đồ họa: BBC/VNE.

Cuộc chiến tranh bùng nổ từ đêm 7/8, khi quân đội Gruzia bất ngờ tấn công tổng lực nhằm tái chiếm Nam Ossetia. Vài giờ sau, Matxcơva động binh và giành lại quyền kiểm soát thủ phủ Tskhinvali từ tay Gruzia. Sang ngày 10/8, Gruzia tuyên bố rút toàn bộ quân khỏi Nam Ossetia và kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức.

Ngày 11/8, lửa chiến tranh tại Nam Ossetia lan rộng sang Abkhazia, một vùng ly khai khác của Gruzia. Nga bổ sung thêm hàng nghìn quân và các loại xe bọc thép đến vùng đất này và lần đầu tiên cho bộ binh tiến vào lãnh thổ Gruzia, đẩy Tbilisi một lúc phải đối mặt với hai mặt trận.

Tới chiều 12/8, Tổng thống Nga Dmitry Medvedev tuyên bố ngừng chiến dịch tấn công Gruzia sau hơn 5 ngày giao tranh. Ông cho rằng, mục tiêu của Nga đã đạt được và "kẻ xâm lược đã bị trừng phạt đích đáng". Các nhân chứng cũng xác nhận việc Nga rút quân khỏi các vùng chiến sự.

Vùng đất Ossetia được chia thành hai phần: Bắc Ossetia là nước cộng hòa thuộc Nga còn Nam Ossetia vốn thuộc Gruzia, nhưng ly khai cùng với Abkhazia kể từ sau cuộc xung đột 1991-1992. Nam Ossetia tuyên bố độc lập nhưng không được bất cứ quốc gia nào trên thế giới công nhận.

Gruzia luôn coi Nam Ossetia và Abkhazia là phần lãnh thổ của mình. Matxcơva không công nhận chính quyền tự xưng tại hai nơi này đây, nhưng cấp quy chế quốc tịch cho hầu hết dân số của họ. Người dân địa phương cũng chủ yếu sử dụng đồng rúp của Nga trong tiêu dùng.

Đình Chính (theo Interfax, AP, BBC, Xinhua)