TP HCM bồi thường giải tỏa sát giá thị trường

Từ 24/3, UBND thành phố áp dụng quy định mới về đền bù giải tỏa, trong đó, tiêu chí bồi thường sát giá thị trường được đặt lên hàng đầu. Những hộ dân bàn giao mặt bằng sớm sẽ được thưởng 5 triệu đồng và ưu tiên tái định cư.
> Kỷ lục đền bù chung cư cũ làm lợi cho dân

Giá bồi thường sẽ do UBND quy định tại thời điểm thu hồi đất, căn cứ theo mục đích sử dụng và được điều chỉnh sát giá chuyển nhượng trên thị trường. 

Nếu lúc thu hồi đất mức giá thấp hơn giao dịch thực tế thì cơ quan nhà nước phải điều chỉnh bằng giá thị trường. Lỗi chậm giải tỏa do cơ quan chức năng, giá đất cao hơn, người dân cũng sẽ được đền bù.

Ngược lại, nếu các hộ dân cố ý kéo dài thời gian giải phóng mặt bằng, dẫn đến việc giá đất tăng lên, các hộ trên vẫn phải chịu mức bồi thường ban đầu, không áp dụng giá sau này.  

Một trong những nội dung quy định mới có lợi cho người dân là mở rộng thêm diện được đền bù. Chẳng hạn, đất ở không đủ điều kiện được bồi thường nhưng người dân đã sử dụng trước ngày 22/4/2002 và không còn nơi ở nào khác, sẽ được xét mua một căn hộ chung cư tại khu tái định cư. Trước đây người dân không được quyền lợi này.  

Tương tự, một quy định khá thoáng giúp người dân dễ thở hơn là nhà tự xây trước quy hoạch được hỗ trợ 80% giá trị tính theo đơn giá xây dựng mới.

Đối với nhà chung cư, nhà tập thể nhiều hộ, nhiều tầng vẫn được phép tính bồi thường ngang bằng với giá chuyển nhượng thực tế của tòa nhà cao tầng khác.

Song, UBND thành phố khẳng định, đất lấn chiếm và đất được giao, thuê không đúng thẩm quyền kể từ ngày 22/4/2002 trở về sau, chủ đất mất quyền được hỗ trợ đền bù.

Giải tỏa để làm đường tại quận 6. Ảnh: Bảo Quân.

Cũng theo quy định mới, ngoài các hộ bị thu hồi toàn bộ diện tích nhà, đất giao mặt bằng đúng thời hạn, sau khi được ưu tiên tái định cư, bồi thường theo giá thị trường, sẽ được thưởng 5 triệu đồng mỗi hộ; nhà dân thuộc diện bị thu hồi một phần diện tích đất nhưng chấp hành tốt cũng được thưởng 2,5 triệu đồng.

Người bị thu hồi đất sẽ được hỗ trợ ổn định đời sống nếu thuộc hộ nghèo hoặc bị ngừng sản xuất kinh doanh do phải di dời.

Về cơ bản, việc bồi thường sau khi giải phóng mặt bằng cho các hộ bị thu hồi đất vẫn diễn ra theo hình thức đền bù bằng nhà ở tái định cư, giao đất ở mới hoặc bồi thường bằng tiền mặt.

Bất chấp việc thành phố sẽ đền bù giải tỏa theo giá thị trường, giới đầu tư lo ngại khâu giải phóng mặt bằng vẫn giẫm chân tại chỗ nếu thiếu sự hỗ trợ tích cực của địa phương.

Phó chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP HCM Lê Hoàng Châu đề nghị UBND quận, huyện, phường, xã hỗ trợ doanh nghiệp khi đã bồi thường từ 80% diện tích đất dự án trở lên để sớm có đất sạch thực hiện dự án. "Dù có tranh chấp ra tòa án nhưng việc thu hồi đất phải tiến hành thì công trình mới xong", ông nói.

Ông Châu còn mạnh dạn đề xuất lãnh đạo thành phố sớm giao quyền, vốn, cơ chế và phương thức hoạt động cho Trung tâm phát triển quỹ đất. Theo đó, đơn vị này sẽ làm nhiệm vụ giải phóng mặt bằng dự án và thực hiện tái định cư (kể cả tạm cư) để góp phần giảm mâu thuẫn xã hội, tránh đối đầu giữa người dân bị giải tỏa với cơ quan chính quyền và nhà đầu tư.

Nhiều doanh nghiệp thắc mắc, mức giá sát với thị trường do thành phố quy định sẽ căn cứ vào yếu tố nào trong khi giá đất biến động như hiện nay. Thêm vào đó tiền lệ bồi thường giá kỷ lục đã bị phá vỡ có thể ảnh hưởng đến giá đền bù hàng loạt dự án giải tỏa khác.

"TP HCM còn nhiều dự án "treo" vì thiếu trọng tài định giá bồi thường thuyết phục người dân. Nếu nhà nước đưa ra giá đền bù nhưng dân không ưng thì vẫn vướng", một chuyên gia bất động sản nhấn mạnh.  

Vũ Lê