Xe cũ vừa thông quan đã 'cháy' hàng

Hôm qua, lô hàng 4 chiếc ôtô hạng nhỏ do Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Giao thông nhập ngày 19/5 chính thức được thông quan. Theo tìm hiểu của VnExpress, những chiếc xe này đã được bán ngay sau khi rời cảng.

4 chiếc xe gồm 1 Matiz, 1 Kia Morning và 2 chiếc Kia Visto. Theo thông báo của hải quan, 4 ôtô được áp giá cao hơn giá mà doanh nghiệp khai báo 500 USD, tương đương 1.500 USD/chiếc. Với mức giá này, cộng thêm thuế tuyệt đối 3.000 USD, thuế tiêu thụ đặc biệt 50% và 10% VAT, mỗi chiếc xe khi rời cảng sẽ có giá 7.425 USD.

Theo tìm hiểu của VnExpress, một ngày sau khi thông quan, những chiếc xe trên đã được bán với giá từ 12.000 USD đến 13.000 USD. Như vậy, mỗi chiếc nhà nhập khẩu lãi khoảng 5.000 USD (chưa tính tới một số khoản chi phí phát sinh).

Xe cũ vừa rời cảng đã bán hết veo. Ảnh: Trọng Nghiệp

4 chiếc xe của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Giao thông là lô hàng ôtô cũ đầu tiên được thông quan tại cảng Hải Phòng, sau nửa tháng nằm chờ tại cảng. Hai chiếc Mercedes còn lại do Công ty TNHH Vĩnh Hoàng nhập cùng thời điểm vẫn đang nằm tại cảng và chưa biết đến bao giờ được thông quan. Mấu chốt vấn đề vẫn nằm ở chỗ, doanh nghiệp không chấp nhận giá mà hải quan áp cao hơn 2 lần do với giá mà họ khai báo trong hợp đồng.

Trao đổi với VnExpress xung quanh tranh cãi về giá, một số chuyên gia trong ngành đề xuất, trước mắt cứ cho doanh nghiệp thông quan dựa trên mức giá mà họ khai báo để áp thuế. Sau đó, hải quan tiếp tục điều tra, thu thập chứng cứ để xác minh nhà nhập khẩu có gian lận giá hay không. Hơn nữa ngành hải quan còn có Cục Điều tra chống buôn lậu và gian lận thương mại và tình báo hải quan nên họ sẽ không mấy khó khăn để tìm hiểu doanh nghiệp chuyển tiền qua hình thức gì, giá chào bán các mẫu xe cùng loại ở nước sở tại ra sao.

Ông Trần Hữu Huỳnh, Trưởng ban Pháp chế, Phòng thương mại và Công nghiệp VN (VCCI), cho rằng xác định giá tính thuế đối với mặt hàng xe cũ thường khó khăn hơn rất nhiều so với dòng xe mới, song cũng cần giải quyết cho ổn thoả, nếu không sẽ không tốt cho cả doanh nghiệp và hải quan. "Cần giải phóng hàng càng nhanh càng tốt, bởi để lâu ở cảng sẽ rất lãng phí cho doanh nghiệp và xã hội", ông nhấn mạnh.

Một chuyên gia kinh tế cao cấp khác khẳng định, việc xác định giá cũng không đến mức quá khó bởi từ khâu nhập khẩu cho đến khi tới tay người tiêu dùng là một quy trình liên tục. Nếu hải quan không xác định được giá gốc thì chí ít họ cũng biết được khâu lưu thông, doanh nghiệp nhập về sau khi thông quan họ bán cho ai, bán với giá nào.

Theo ông, ngay cả khâu lưu thông và giá bán tại thị trường nội địa mà cơ quan quản lý không xác định được thì coi như họ đã chấp nhận đầu hàng với các khoản thu nội địa. "Nếu anh mua được giá thấp mà bán với giá quá hời thì có thể coi đó là một dấu hiệu nghi ngờ", ông nói.

Ông Trần Hữu Huỳnh cũng cho rằng, theo các quy định trong WTO, hải quan có quyền tham vấn giá nếu họ thấy nghi ngờ. Ngược lại, doanh nghiệp cũng có thể khởi kiện ra tòa hành chính nếu thấy quyết định của hải quan không hợp lý và gây thiệt hại cho mình. Một khi đã đưa nhau ra tòa mà hải quan không đưa ra được chứng cứ thì phải chấp nhận theo giá của doanh nghiệp và cho thông quan. Còn nếu doanh nghiệp không chứng minh được cho mình thì chấp nhận nộp phạt.

"Theo tôi, vụ việc chưa phức tạp đến mức phải chuyển hồ sơ sang cơ quan công an mà hai bên hãy bình tĩnh ngồi lại để tìm phương án sao cho hợp lý hợp tình", ông nói.

Minh Khuyên - Trọng Nghiệp