Phải kết thúc đàm phán WTO với Mỹ vào tháng 7

Bà Virginia Foote - một nhân vật uy tín trong cộng đồng doanh nghiệp Mỹ.

Chủ tịch Hội đồng Thương mại Mỹ - Việt Virginia Foote đã bày tỏ lạc quan về triển vọng kết thúc đàm phán song phương vào tháng 6-7 tới, tạo đà cho VN hoàn tất các cuộc đàm phán gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào cuối năm nay.

Theo kịch bản mà bà V. Foote dự trù, Hội nghị bộ trưởng WTO tại Hong Kong tháng 12 tới là thời điểm thích hợp để VN kết thúc quá trình đàm phán song phương với các đối tác. VN có thể gia nhập WTO sau đó một vài tháng, vào đầu năm 2006, ngay khi các thủ tục gia nhập được hoàn tất theo quy định của WTO. Điều này có nghĩa VN sẽ phải gấp rút đàm phán với tất cả đối tác từ nay đến trước tháng 12, trong đó bao gồm rất nhiều đối tác quan trọng như Mỹ, Nhật Bản, Canada, New Zealand, Trung Quốc...

Riêng với Mỹ, đàm phán song phương có nhiều khả năng kết thúc vào tháng 6-7 tới nhân chuyến thăm dự kiến của Thủ tướng Phan Văn Khải tới Mỹ. Phía Mỹ hiện đang xem xét bản chào mới mà VN đưa ra vài tuần trước, hai bên tiếp tục gặp vào tháng 3 để thúc đẩy đàm phán. “Nếu như hai bên không kết thúc đàm phán được nhân chuyến thăm của Thủ tướng Phan Văn Khải, tôi e rằng mọi việc sẽ trở nên khó khăn hơn”, bà V. Foote nhận định.

Theo bà V. Foote, đàm phán Việt - Mỹ về VN gia nhập WTO khá khác so với đàm phán VN - EU. Các cuộc thương lượng với Mỹ liên quan nhiều đến các vấn đề truyền thống mà phía Mỹ vẫn thường đàm phán với tất cả đối tác ví dụ như biểu thuế, dịch vụ và việc thực hiện các luật lệ của WTO. "Tôi đoán là có khoảng 30-40 nước đàm phán với VN về các dòng thuế và mỗi nước đều có những yêu cầu rất khác nhau. Rất khó để nhận định trước mục lục tổng thể các dòng thuế là như thế nào, cũng không thể nói cam kết với EU quan trọng hơn hay ít quan trọng hơn so với Mỹ, Australia hay New Zealand", bà Foote nói.

Để có thể ký kết thỏa thuận về WTO với VN, Quốc hội Mỹ sẽ phải bỏ phiếu, muộn nhất là vào mùa thu, về việc bãi bỏ hoàn toàn việc áp dụng điều luật bổ sung Jackson - Vanik đối với VN và trao quy chế quan hệ thương mại bình thường vĩnh viễn (PNTR) cho VN. Cuộc bỏ phiếu này không chỉ xem xét các khía cạnh thương mại của quan hệ Việt - Mỹ mà còn cân nhắc cả những vấn đề khác như kết quả tìm kiếm lính Mỹ mất tích trong chiến tranh VN (MIA), nhân quyền, tự do tôn giáo...

Dù vậy, vị chủ tịch duyên dáng này vẫn tỏ ra lạc quan, VN và Mỹ có thể đạt được thỏa thuận về WTO trong năm 2005, chương cuối cùng trong tiến trình bình thường hóa quan hệ giữa hai nước. “Khó có thể nghi ngờ gì nữa. Vào WTO sẽ giúp VN giải quyết rất nhiều vấn đề. Ví dụ như xuất khẩu hàng dệt may. Tôi dự kiến giá trị hàng dệt may xuất khẩu sang Mỹ của VN sẽ tăng gấp đôi khi VN không bị áp dụng các qui định về hạn ngạch. Chuyến thăm của Thủ tướng VN tới Mỹ trong năm nay cũng là động lực rất lớn bên cạnh các cam kết mạnh mẽ từ các nhà lãnh đạo của VN”, bà nói.

(Theo Tuổi Trẻ)