Ôtô Việt Nam lăn bánh vào thị trường

Chạy đua với xe liên doanh không phải là đơn giản.

Bộ Giao thông - Vận tải đang chuẩn bị đầu tư một dây chuyền đóng mới xe buýt với kinh phí khoảng 300 triệu USD, trên diện tích 17 ha tại huyện Đông Anh, Hà Nội. Đây là khúc dạo đầu cho tiến trình phát triển công nghiệp cơ khí ôtô ở Việt Nam.

Hàng chục năm trước, ngành cơ khí chững lại do lạc hậu về công nghệ cũng như đầu ra cho sản phẩm. Chính vì vậy, việc kêu gọi thu hút các hãng sản xuất ôtô có tên tuổi như Ford, Mishubishi, Mercedesbenz, Daewoo... đầu tư vào Việt Nam là cần thiết cho quá trình chuyển giao công nghệ sản xuất ôtô ở Việt Nam. Tuy nhiên, đến thời điểm này, công nghệ sản xuất ôtô ở Việt Nam vẫn chủ yếu vẫn mang tính thủ công trong khi các liên doanh có mặt ở Việt Nam đang hoạt động rất rầm rộ. Nhiều doanh nghiệp cơ khí trong nước cho rằng, các liên doanh này hoạt động theo dạng kinh doanh thương mại. Các chi tiết linh kiện động cơ đều được sản xuất tại nước họ sau đó đưa sang Việt Nam lắp ráp. Nếu cứ tình hình này thì việc chuyển giao công nghệ cho phía Việt Nam không bao giờ thực hiện được, điều đó đồng nghĩa với việc hạn chế tiến trình công nghiệp hóa ngành ôtô.

Đứng trước thực tế đó, nhiều doanh nghiệp trong nước như Cơ khí Việt Hà, Cơ khí ôtô 1/5, Cơ khí ôtô 3/2 đã mạnh dạn chuyển từ sửa chữa, cải tạo sang sản xuất đóng mới các loại xe tải và xe khách từ 25 đến 50 chỗ ngồi. Công ty Cơ khí ôtô 1/5 đầu tư 29 tỷ đồng cho hệ thống sản xuất xe khách và đã trở thành công ty đầu tiên sản xuất xe khách với công nghệ hiện đại. Từ đầu năm đến nay, công ty này xuất xưởng gần 10 sản phẩm mang thương hiệu "Transico 1/5". Hiện nay công ty này đang chuẩn bị đưa dây chuyền thứ 2 lắp ráp loạt xe 25 đến 30 chỗ ngồi theo dạng CKD và IKD. Ông Trần Vân Anh, Giám đốc Công ty, cho biết thời gian sử dụng của sản phẩm công ty từ 15 đến 20 năm/xe, chất lượng xe ngang với xe Trung Quốc và tương đương 70-80% xe Hàn Quốc. Giá thành lại chỉ bằng 60% xe Trung Quốc và bằng 40% xe Hàn Quốc nhập khẩu.

Thực tế hiện nay, tỷ lệ nội địa hóa của các doanh nghiệp nói trên mới chỉ đạt 40% cho các chi tiết như vỏ xe, lốp, kính, đệm, ghế... Khung gầm và động cơ là hai chi tiết quan trọng đang phải nhập hoàn toàn từ Trung Quốc và Hàn Quốc. Thêm vào đó, nguyên liệu thép của Việt Nam chưa đáp ứng được yêu cầu nên buộc các doanh nghiệp phải nhập khẩu.

"Nỗi trăn trở lớn nhất của các doanh nghiệp cơ khí vận tải hiện nay là làm thế nào để sản xuất được một chiếc ôtô hoàn chỉnh mang thương hiệu Việt Nam. Việc chạy đua với các liên doanh hiện là bước cản đầu tiên đối với chúng tôi về vấn đề chất lượng", ông Đỗ Ngọc Khuê, Giám đốc Công ty TNHH cơ khí ôtô Việt Hà tâm sự. "Bước đầu, chúng tôi vẫn phải nhập khẩu động cơ từ các quốc gia có ngành công nghiệp ôtô phát triển. Như vậy, vừa bảo đảm chất lượng xe, vừa góp phần tiết kiệm được đầu tư ban đầu".

Hiện nay, các doanh nghiệp hoạt động chủ yếu bằng vốn ngân hàng. Để đạt được đến độ hoàn chỉnh, kinh phí đầu tư sắp tới cho ngành sẽ lên tới hàng tỷ USD.

Thương Mại