Vệ tinh kiểm chứng lý thuyết của Einstein khởi hành

Mô hình cho thấy trái đất làm cong không thời gian xung quanh nó.

Đêm qua, từ căn cứ không quân Vandenberg ở California (Mỹ), phi thuyền Gravity Probe B đã được phóng lên trên một tên lửa Delta 2 để bay vào quỹ đạo, mở màn cho sứ mệnh thẩm định thuyết tương đối rộng của nhà vật lý thiên tài Albert Eistein.

Con tàu trị giá 700 triệu đôla sẽ bay quanh trái đất hơn một năm, nhằm kiểm chứng những ý tưởng của Einstein về không - thời gian và bằng cách nào trái đất uốn cong chúng.

Gravity Probe B mang theo 4 quả cầu nhỏ có kích cỡ bằng quả bóng bàn, cấu tạo từ thạch anh và được đặt trong một buồng chân không. Khi vào đến vũ trụ, con tàu sẽ dóng nó thẳng hàng với "ngôi sao dẫn đường" IM Pegasi, và trục quay của các quả cầu thạch anh cũng hướng về phía ngôi sao này. Sau một năm, người ta sẽ theo dõi hướng của chúng. Nếu Einstein đúng, sẽ xuất hiện những thay đổi nhẹ trong trục quay của quả cầu - là kết quả của những hiệu ứng mà ông đã mô tả.

Anne Kinney, giám đốc bộ phận thiên văn và vật lý của NASA, cho biết để đảm bảo độ chính xác của phép thử, những quả cầu này được làm lạnh tới gần độ không tuyệt đối, trong buồng chân không lớn nhất từng được đưa vào vũ trụ, và cách ly khỏi bất kỳ xáo trộn nào trong môi trường yên tĩnh nhất từng được thiết lập.

Năm 1916, Einstein đã giả thuyết rằng không gian và thời gian tạo nên một cấu trúc mà sự có mặt của một vật thể sẽ khiến cấu trúc đó oằn xuống. Gravity Probe B sẽ kiểm tra liệu không gian và thời gian có bị oằn đi dưới sự xuất hiện của trái đất, và sự tự quay của trái đất đã vặn xoắn và kéo lê không - thời gian xung quanh nó như thế nào.

Hiện tượng không - thời gian oằn xuống trước "sức nặng" của trái đất đã được đo đạc trước đây, nhưng hiệu ứng vặn xoắn thì chưa từng được phát hiện trực tiếp. Dự án của NASA nhằm kiểm chứng cả hai quá trình này.

1- Sự tự quay của trái đất; 5- Không thời gian 2- Cấu trúc tàu thăm dò Gravity B; 3 - khoang chân không 4- Các quả cầu thạch anh 7- Trục quay chuẩn của quả cầu hướng về sao IM Pegasi 6- Sau một năm trục quay bị xê dịch theo phỏng đoán của Einstein.

Được đề xuất lần đầu tiên từ năm 1959, dự án đã bị bỏ dở và trì hoãn nhiều lần do những trục trặc kỹ thuật. Nay, nó đã sẵn sàng để kiểm chứng hai lý thuyết của Einstein về trạng thái tự nhiên của không gian và thời gian, và bằng cách nào mà trái đất uốn cong chúng.

Bích Hạnh