Hơn 70% công trình khoa học cấp nhà nước được ứng dụng

Sáng nay, tại Hà Nội, Bộ Khoa học Công nghệ đã tổ chức Hội nghị tổng kết các công trình trọng điểm cấp nhà nước, giai đoạn 1996-2000. Theo đó, gần 74% trong tổng số 233 đề tài, thuộc 11 chương trình, đã có ứng dụng hiệu quả vào sản xuất. Tiêu biểu là các lĩnh vực vật liệu mới, tự động hóa, chế tạo máy và nông nghiệp…

Tại hội nghị, các đại biểu đã tóm tắt những thành tựu trong 11 lĩnh vực, như: điện tử - tin học - viễn thông; công nghệ sinh học; công nghệ vật liệu; công nghệ tự động hóa; điều tra nghiên cứu biển, phát triển nông nghiệp toàn diện … Mỗi lĩnh vực là một chương trình lớn, bao gồm nhiều dự án nhỏ, do các viện, trung tâm nghiên cứu hay trường đại học... thực hiện. Theo đánh giá của Bộ KHCN, các đề tài đã tạo ra những sản phẩm mới, có chất lượng cao, phục vụ sản xuất và xuất khẩu.

Đáng chú ý là chương trình công nghệ vật liệu (KHCN-03) đã chế tạo được polymer composit gia cường bằng sợi carbon, sợi thủy tinh, có tính năng sử dụng cao, thay thế vật liệu truyền thống. Từ vật liệu này, các nhà khoa học đã chế tạo thành công 82 máy bay mô hình M96, 2 chiếc M100 phục vụ làm mục tiêu bắn thử cho phòng không. Mỗi chiếc có giá 1.500 USD, rẻ hơn nhiều so với giá nhập ngoại là 20.000 USD. Composit carbon cũng trở thành vật liệu tốt trong việc sản xuất xương ống, bộ chỏm xương đùi, xương trán mũi, phục vụ chữa bệnh… Các sản phẩm này đã được ứng dụng cho hơn 1.000 ca phẫu thuật tại nhiều bệnh viện trên cả nước.

Ở mảng công nghệ tự động hóa (KHCN-04), gần như 100% sản phẩm đề tài đều được ứng dụng vào đời sống, mang lại hiệu quả cao. Điển hình là hệ thống điều khiển trạm trộn bê tông asfalt 40 tấn/giờ và 120 tấn/giờ, có chất lượng tương đương sản phẩm nước ngoài như SIEMENS, OMRON…, với giá thành chỉ bằng 30-40% giá nhập khẩu.

Trong chương trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa giao thông vận tải (KHCN-10), Viện Khoa học và Công nghệ Giao thông vận tải đã triển khai nhiều đề tài lớn, thiết thực như: nghiên cứu thiết kế và thi công cầu dây văng ở Việt Nam, nghiên cứu chống sa bồi và công nghệ mới trong xây dựng cảng biển…

Chương trình phát triển nông nghiệp toàn diện đã chọn tạo được 77 giống quốc gia và giống tiến bộ kỹ thuật, 80 giống khu vực hóa gồm giống cây lương thực (lúa, ngô, sắn), cây công nghiệp, rau, màu, cây ăn quả, cho năng suất cao. Đơn cử như với giống lúa OM 1490, năng suất gieo trồng ở các tỉnh ĐBSCL đã tăng 20%, giống ngô lai LVN 17 trồng trên vùng đất bỏ hóa vụ cũng cho năng suất tăng 20%, làm lợi trên 40 tỷ đồng.

Trong lĩnh vực bảo vệ và nâng cao sức khỏe cộng đồng, các nhà khoa học đã nghiên cứu thành công công nghệ sản xuất vacxin viêm gan B tái tổ hợp ADN thế hệ 2 ở quy mô phòng thí nghiệm; tìm ra quy trình hỗ trợ cắt cơn và duy trì hỗ trợ cai nghiện ma túy bằng phương pháp điện châm, không dùng thuốc, không gây tai biến và có giá trị kinh tế… Ngoài ra, chương trình cũng đã ứng dụng được một loạt các thành tựu tiên tiến của thế giới, như nong van tim hai lá, siêu âm tim qua thực quản…

Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ Khoa học Công nghệ, việc thực hiện các chương trình này vẫn còn nhiều hạn chế, như quá trình tuyển chọn đối tượng thực hiện đề tài chưa thực sự công khai, bình đẳng. Nhiều đề tài có quy mô quá rộng, không gắn với sản xuất và đời sống.

Bên cạnh mảng khoa học công nghệ, Hội nghị cũng báo cáo kết quả của các chương trình khoa học xã hội và nhân văn, với 66 đề tài thuộc 7 chương trình lớn như: Chủ nghĩa Mac - Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam; Những vấn đề về chủ nghĩa tư bản hiện đại; Phát triển văn hóa, xây dựng con người trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước...

Bên lề hội nghị là triển lãm kết quả nghiên cứu và sản phẩm của các công trình khoa học công nghệ trọng điểm. Hội nghị sẽ kết thúc vào ngày mai (20/12).

Bích Hạnh