Trạm Mir bắt đầu tan rã

Mir, tại thời điểm tên lửa tạo xung lực hãm đang hoạt động.

Xung lực “hãm phanh” thứ ba (cuối cùng) đã được thực hiện thành công vào lúc 12h08' trưa nay giờ Hà Nội khi các tên lửa đẩy của tàu vận tải Progress (gắn kết với Trạm Mir) phát động ngược chiều bay của tổ hợp này trong vòng 22 phút. Hồi 12h44', Mir đi vào vùng khí quyển đậm đặc và bắt đầu rơi tự do. Từ lúc này, con người không thể điều khiển được nó nữa.

Các tên lửa của tàu Progress đã hoàn thành sứ mệnh của mình vào lúc 12h31' và sẽ mãi mãi im lặng. Khi đó Trạm Mir bay trên vùng trời phía bắc châu Phi.

Khi Mir đi vào vùng khí quyển đậm đặc (cao 100 km), các tấm pin mặt trời là những bộ phận đầu tiên gãy rời khỏi tổ hợp. Các bộ phận khác cũng đang lần lượt rơi rụng khỏi môđun chính. Trạm Mir và các mảnh vỡ của nó đang lao nhanh xuống vùng đại dương có toạ độ ước tính là 160 độ kinh Tây và 40 độ vĩ Nam. Vùng ảnh hưởng nằm trên Thái Bình Dương, có diện tích khoảng 1.500 km vuông.

Người đứng đầu Cơ quan Vũ trụ Nga PosAviaKosmos, Yuri Koptev, khẳng định không mảnh vỡ nào có thể rơi xuống các nước ở khu vực lân cận, như Australia và Nhật Bản. Đến nay đã có thể biết khá chính xác điểm rơi của Mir, nhưng các chuyên gia còn chưa khẳng định được số lượng các mảnh vỡ. Kỹ sư trưởng Trung tâm Điều khiển Mikhail Pronin cho biết, những mảnh lớn nhất sẽ nặng tới 2,75 tấn, rơi xuống biển với tốc độ 1.000 km/h.

Quá trình hạ bỏ Trạm Mir

Mir, tại thời điểm bắt đầu vào bầu khí quyển.

Vào lúc 7h33' sáng nay giờ Hà Nội (3h33' - Matxcơva), toàn bộ hệ thống mặt đất theo dõi Trạm Mir đã xác nhận một chớp nổ trên quỹ đạo. Đó là các tên lửa của tàu vận tải Progress phát động theo đúng lịch trình, tạo xung lực hãm đầu tiên cho Mir. Việc huỷ bỏ tổ hợp Mir chỉ có thể an toàn cho mặt đất nếu nó được thực hiện thành công trước ngày 26/3. Nếu không, từ 27/3, trạm vũ trụ nặng 131 tấn này sẽ tự rơi, xuống bất cứ đâu, ngoài khả năng điều khiển của con người.

Quá trình này phải diễn ra theo 4 thời điểm quyết định: 1- Thay đổi tư thế trên vũ trụ; 2- Chỉnh đường bay rời quỹ đạo cũ, hướng về trái đất; 3- Tên lửa tạo động lực hãm cuối cùng cho Mir; 4- Rơi vào lòng đại dương. 

Bước thứ nhất đã được thực hiện thành công đêm qua, rạng sáng nay. Tổ hợp Mir đã “xoay mình” để các động cơ của tàu vận tải Progress (đã nối liền với Mir) hướng về phía mặt trời, còn bản thân trạm thì “nhìn” về trái đất. Giả thử việc thay đổi tư thế không thành công, thì theo kế hoạch dự phòng, nỗ lực này chỉ có thể được thực hiện lại sau một ngày đêm.

Vào lúc 4h55' sáng nay, Trung tâm Điều khiển của Nga đã gửi một chương trình vào hệ thống vi tính trên tàu Progress nhằm ra lệnh kích hoạt động cơ đẩy của nó. Nếu vì lý do nào đó, máy tính của Progress không nạp được chương trình, thì vào lúc 6 giờ sáng, các chuyên gia Nga sẽ phải gửi một chương trình khác vào máy tính của chính Trạm Mir. Nhưng đáng mừng là nỗ lực đầu tiên đã thành công, mặc dù bị chậm hơn kế hoạch 25 phút. Lúc 8 giờ, Kỹ sư trưởng Trung tâm Điều khiển Mikhail Govich cho biết, việc chậm trễ này không ảnh hưởng gì đến toàn bộ quá trình hạ cánh.

Các động cơ hãm đã hoạt động 1.294 giây, tức là khoảng 22 phút. Trong quá trình đó Mir đã giảm ngay tốc độ, chậm hơn trước 300 m/giây. Theo quan sát từ mặt đất, ở thời điểm đó, do chưa đi vào vùng khí quyển đậm đặc, Mir chưa bị một thương tổn nào. Nó ở trên quỹ đạo có điểm xa nhất cách trái đất 219,2 km và gần nhất là 188,2 km, một vòng quanh trái đất hết 88 phút 2 giây.

Xung lực hãm lần hai đã được thực hiện thành công vào lúc 9h01.

VnExpress sẽ tiếp tục thông tin về Trạm Mir trong những giờ tới.

T.Đ.T.